Şirketler İçin Yapay Zeka: Nereden Başlanır? 90 Günlük Plan

Doğrudan cevap: Yapay zekaya teknolojiyle değil, süreçle başlayın: hangi iş tekrar ediyor, elinizde hangi veri var, hata olursa ne olur, kim onaylar. ARCHİRENK'in yapay zeka entegrasyon planı S paketinde 20.000 TL (KDV hariç) ve 7 iş günüdür; 90 günlük yol haritası verir, uygulamayı içermez.

İlk adım süreçtir, araç değil

Çoğu şirket "hangi model, hangi araç" sorusuyla başlar. Oysa küçük bir şirkette belirleyici olan modelin adı değildir. Önemli olan, işin neresinde tekrar eden bir görev olduğu ve çıktıyı kimin kontrol edeceğidir.

Bu yüzden önce işleyişin küçük bir haritasını çıkarırız. Sonra hangi görevin yapay zekaya uygun olduğunu konuşuruz. Amaç şirketi araçla doldurmak değil, zaten yaptığınız bir işi daha az emekle yürütmektir. Nasıl çalıştığımızı çalışma biçimi sayfasında yazdık.

Başlamadan önce 4 soru

1. Hangi iş tekrar ediyor? Her hafta benzer girdiyle yapılan, adımları belli, gerçekten zaman alan bir iş arayın.
2. Hangi veri var? Yapay zeka örneklere, belgelere ve kayıtlara dayanır. Veri dağınıksa önce toparlamak gerekir.
3. Hata ne kadar pahalı? Yanlış çıktıyı bir çalışan fark edebiliyorsa başlangıç için uygundur. Hata doğrudan müşteriye giderse sıkı kontrol gerekir.
4. Kim onaylayacak? Müşteriye giden metin, teklif ve özette son karar insanda kalmalı.

Bu soruları cevaplamak küçük ekiplerde genelde daha kolaydır. Süreçler görünür, karar zinciri kısadır.

Küçük ekipte rol dağılımı

Bir KOBİ'de roller kabaca şöyle olabilir:

• Süreç sahibi: İşin nasıl yapıldığını anlatır, çıktıyı onaylar.
• Veri sahibi: Hangi belge ve kaydın kullanılacağını söyler.
• Karar verici: Denemeyi sürdürme ya da bırakma kararını verir.

Üç rol aynı kişide de olabilir. Önemli olan, her birinin adının yazılı olmasıdır.

Etki ve efor matrisi

Aday işleri iki eksene koyun: işe etkisi ve uygulama eforu. Etkisi yüksek, eforu düşük olanla başlayın. Efor; veri hazırlığını, bağlantı işini, eğitimi ve bakımı kapsar.

Aşağıdaki tablo varsayımsal bir örnektir:

Tablo kesin puanlama için değil, ekibin aynı listeye bakması için. İlk 30 günde tek alan seçin. Dört işe birden girmek riski artırır.

Hangi iş yapay zekaya uygun, hangisi değil?

Her işi yapay zekaya vermek gerekmez. Şu tablo kaba bir ayrım yapar:

Başlangıçta ilk iki sınıftan seçin. Hata maliyeti düşük olan iş, öğrenmek için daha güvenli bir alandır.

Veri, KVKK ve GDPR

Veri tarafını baştan sınırlayın. Kişisel veri varsa KVKK devreye girer; AB ile ilgili işlerde GDPR de gündeme gelir. Pratik çerçeve:

• Amacı açık yazın.
• Yalnızca gereken veriyi kullanın.
• Çalışanlara ve müşterilere ne işlendiğini söyleyin.
• Erişimi sınırlayın.
• Sağlayıcının veriyi nerede işlediğini ve eğitimde kullanıp kullanmadığını öğrenin.

Bunlar hukuki görüş değildir. Son değerlendirmeyi avukatınız yapar. Mevcut sitenizde hangi verinin nereye aktığını bilmiyorsanız, önce denetim raporu ile yasal ve gizlilik başlığına baktırmak mantıklıdır. Denetim pasif ve izinli kontrollerle çalışır.

Plan paketleri

Hiçbir pakete uygulama dahil değildir. Çıktı bir plandır.

S paketi şunları verir: süreç görüşmesi, fırsat listesi (etki/efor), araç önerileri, veri ve KVKK/GDPR riskleri, 90 günlük yol haritası; PDF plan ve sunum. L paketine ayrıca fayda/maliyet tablosu ve 6 aylık yol haritası girer. Ek iş alanı ve ek görüşme ayrıca fiyatlanır.

90 günlük yol haritası iskeleti

• İlk 30 gün: Tek alan seçilir. Veri örnekleri toplanır, süreç adımları yazılır, araçlar karşılaştırılır. Çıktı, küçük bir deneme tasarımıdır.
• 30–60. gün: Kontrollü deneme. Çıktıyı insan kontrol eder, hatalar kaydedilir, süreç düzeltilir.
• 60–90. gün: Karar. Deneme işe yaradıysa süreç standartlaşır, yaramadıysa vazgeçilir ya da kapsam değişir. İkinci alan için kısa bir sıra listesi çıkar.

Çıktı ne kadar güvenilir görünse de yapay zeka hata yapabilir. İlk denemede her çıktıyı bir insan görsün.

Plan sonunda elinizde ne olmalı?

İyi bir planın sonunda şu soruların cevabı net olmalı:

1. İlk denenecek iş hangisi?
2. Hangi veri, kimin izniyle kullanılacak?
3. Çıktıyı kim, hangi sıklıkla kontrol edecek?
4. Denemeyi bırakma ölçütü ne?
5. Deneme bütçesi ne kadar?

Bu cevaplar yoksa plan eksiktir. Plan teslim edildiğinde, uygulamaya geçmek ya da planı kendi ekibinize verip ilerlemek sizin kararınızdır. Uygulama planın içinde yoktur.

Plan ile uygulama ayrı işlerdir

Önce nereye gittiğinizi bilin, sonra araçları kurun. Uygulama aşamasında veri bağlantısı, model seçimi, yetkilendirme ve test gelir.

Anthropic'in "Building effective agents" yazısı iki kavramı ayırır. İş akışı, model ve araçların önceden tanımlı kod yollarıyla yönetildiği sistemdir. Ajan ise modelin kendi sürecini ve araç kullanımını dinamik yönettiği sistemdir. Önce basit bir iş akışı kurup gerekirse ajana geçmek daha kontrollüdür.

Plan sonrası kurulum yapay zeka sayfasında ayrı bir hizmet olarak duruyor ve ayrıca fiyatlanır.

Kısa özet

• Önce süreç, sonra araç.
• Dört soru: ne tekrar ediyor, hangi veri var, hata ne kadar pahalı, kim onaylıyor.
• İlk 30 günde tek alan seçin; her çıktıyı bir insan kontrol etsin.
• S paketi 20.000 TL, 7 iş günü; plan verir, uygulama vermez.
• Kişisel veri varsa son değerlendirme avukatındır.

Bu planı bir danışmanla birlikte yürütmeyi düşünüyorsanız süreç ve teslimler yapay zeka danışmanlığı yazısında adım adım anlatılıyor.

Sık sorulan sorular

S paketinde ne alırım?

PDF plan, sunum ve 90 günlük yol haritası. Uygulama ayrı planlanır.

Plan ile entegrasyon aynı şey mi?

Hayır. Plan süreci, fırsatları, araçları, riskleri ve yol haritasını çıkarır. Entegrasyon planın uygulanmasıdır ve ayrı iştir.

KVKK ve GDPR riskini siz mi hukuken sonuçlandırıyorsunuz?

Hayır. Veri risklerini genel çerçevede listeleriz. Hukuki değerlendirmeyi avukat yapar.

Hangi şirket S paketini seçmeli?

Tek iş alanına odaklanmak isteyen ya da yapay zekaya yeni başlayan küçük ekipler. Daha çok alan ve ekip katılımı isteyenler M ya da L'ye bakar.

Yapay zeka çıktısını doğrudan kullanabilir miyim?

Hayır. Özellikle müşteriye giden ve parayla ilgili çıktıları bir insan onaylamalı. Yapay zeka hata yapabilir.